کارتی پارەدان –ئامرازێکە بۆ وەدەرنانکرن
لە ١٦ی ئایاری ٢٠٢٤ەوە زۆرێک لە هەرێمەکانی ئەڵمانیا کارتێک بەناو پارەدان بۆ پەنابەران دەیانخستووە بواری جێبەجێکردنەوە . جێگای پارەدانی نەختینەیی بەپێی یاسای یارمەتییەکانی پەناخوازان (AsylbLG) دەگرێتەوە و بەپێی حکومەتی فیدراڵی، مەبەست لێی کەمکردنەوەی تێچووی کارگێڕی و سنووردارکردنی گواستنەوەی پارەی نێودەوڵەتییە.
بەڵام لە ڕاستیدا دەبێتە هۆی سنووردارکردنی بەرفراوان و وەدەرنانی کۆمەڵایەتی.
پەنابەران مانگانە تەنها 50 یۆرۆ بە شێوەی کاش وەردەگرن , لەکاتێکدا هەموو یارمەتییەکانی تر لە ڕێگەی کارتی پارەدانەوە دەدرێت. زۆرجار ئەم بڕە پارەیە بەس نییە بۆ دابینکردنی پێداویستییە سەرەتاییەکان.
لەبری ئەوەی یارمەتی نەختینەیی وەربگرن، زۆرێک لە پەنابەران لە مانگی ئایاری ٢٠٢٤ەوە ڕەوانەی کارتێکی پێشەکی سنووردار کراون – کە لێکەوتەی توندی لەسەر ژیانی ڕۆژانەیان هەیە.
هێنانەکایەی کارتی پارەدان ژیانی زۆرێک لە پەنابەرانی ئەڵمانیا خراپتر دەکات. ئەوەی سیاسەتمەداران وەک “سادەکردنی کارگێڕی” دەیفرۆشن، لە ڕاستیدا بە پلەی یەکەم یەک شت دەگەیەنێت: سنووردار چارەنووسین، دوورخستنەوەی زیاتر.
لە جێگای وەرگرتنی پارە بە شێوەی نقد، زۆربەی پەنابەرەکان لە مانگی ٢٠٢٤ لە مانگی ڕەشەبەرەوە بۆ کارتێکی سنووردار پەیوەندیدراون – کە ئەنجامەکانەکی جۆراوجۆر هەیە بۆ ڕۆژانەییان.
سنووردار و دلخۆش ناکەرەوە
بێ پارەی کاش، بێ گواستنەوە – تەنها لە هەندێک فرۆشگادا بەکار دەهێندرێ.
جیاکاری و مشتومڕی یاسایی
بڕیارەکانی دادگا گومانی خستە سەر یاسایی بوونی سنووردارکردنی پارەی کاش.
هاوپشتی و بەرخۆدان لە گەشەکردندایە
گروپەکانی ئاڵوگۆڕکردن لە زۆرێک لە شارەکاندا بەدیلێکی پراکتیکی دروست دەکەن.
کارتی پارەدان بۆ پەنابەران چییە؟
564 / 5,000
لە 16ی ئایاری 2024، ڕێسایەک لە ئەڵمانیا کەوتە بواری جێبەجێکردنەوە کە ژیانی زۆرێک لە پەنابەران بە شێوەیەکی بەرچاو ئاڵۆز کردووە: هێنانەکایەی کارتی پارەدان لەسەر ئاستی وڵات.
ئەم کارتە جێگەی دەرهێنانی پارەی نەختینەیی دەگرێتەوە بۆ ئەو کەسانەی کە بەپێی یاسای یارمەتییەکانی پەناخوازان (AsylbLG) یارمەتی وەردەگرن. پەیوەست نییە بە هەژماری بانکییەوە , ڕێگە بە گواستنەوە یان وەرگرتنی ڕاستەوخۆ نادات , و تەنها دەتوانرێت لە هەندێک فرۆشگا وەک Edeka, Rewe, Lidl, یان Aldi بەکاربهێنرێت.
بە تایبەتی لە ناوچە گوندنشینەکان یان دوکانە بچووکەکاندا، زۆرجار پارەدان بە کارت ناتوانرێت – ئەمەش ژیانی ڕۆژانە زیاتر ئاڵۆز دەکات.
ئامانجی حکومەتی ئەڵمانیا ئاسانکردنی کارگێڕی و سنووردارکردنی گواستنەوەی پارەی نێودەوڵەتییە. بەڵام توێژینەوەکانی وەک ئەوەی پەیمانگای ئەڵمانی بۆ توێژینەوەی ئابووری (DIW) دەریدەخەن کە تەنها 7%ی پەنابەران و 12%ی کۆچبەرانی بێ پێشینەی پەنابەری لە ساڵی 2021دا پارەیان بۆ دەرەوەی وڵات گواستەوە (Silva & Zinn 2024, p. 771).
ڕەخنە لە کارتی پارەدانی جیاکاری
کارتی پارەدان بۆ پەنابەران لەبەر چەند هۆکارێک ڕەخنەی لێدەگیرێت:
- نەبوونی دەستکارییەکی تاکەکەسی : بارودۆخە تایبەتەکانی ژیان – وەک نەخۆشی، پێداویستییەکانی خێزان یان جووڵە – لەبەرچاو ناگیرێن.
- بەکارهێنانی سنووردار : تەنها لە هەندێک فرۆشگادا کاردەکات و ڕێگە بە دەرهێنانیپارەیەکی زۆر کەم دەدات – 50 یۆرۆ لە مانگێکدا سنوورەکەیە. ئەمەش خەرجییەکانی ڕۆژانە بە توندی سنووردار دەکات.
- زیادبوونی بارگرانی بیرۆکراتی : کێشە تەکنیکیەکان و ڕێکارە ئاڵۆزەکان دەبنە هۆی فشاری زیاتر بۆ ئیدارەکان و پەنابەران.
- پرسیاری یاسایی : بڕیارە سەرەتاییەکانی دادگا (بۆ نموونە لە هامبۆرگ) نیشان دەدەن کە سنووردارکردنی پارەی کاش لە زۆر حاڵەتدا قبوڵ ناکرێت.
- چەواشەکاری و وەدەرنان : نەخشەکە پەنابەران بە “جیاواز” ناوزە دەکات و بەشداریکردنی کۆمەڵایەتی قورستر دەکات.
من چی دەتوانم بیکەم؟
بەشداری لە گرووپەکانی گۆڕانکاری:
ئەگەر دەتەوێت بەشداری دەستپێشخەرییەکی ناوخۆیی بکەیت یان گروپی ئاڵوگۆڕی تایبەت بە خۆت دابمەزرێنیت، تکایە پەیوەندیمان پێوە بکە:
٢. بە بەڵگە کردن و ڕێگەی یاسایی
کۆمەڵەی مافە مەدەنییەکان (GFF) و PRO ASYL بە سەرکەوتوویی سکاڵایان لەسەر سنووردارکردنی پارەی نەختینەیی تۆمار کردووە. بەڵگەنامەکردنی وردی سنووردارکردنەکان زۆر گرنگە بۆ نموونە، لە ڕێگەی وێنەی شاشە، پسوڵە، شایەتحاڵ، یان تەجروبەی تاکەکەسییەوە. ئەمە تاکە ڕێگایە بۆ گرتنەبەری ڕێکاری یاسایی دژی ئەم کارە.
٣. دروستکردنی هۆشیاری گشتی
خۆت و کەسانی تر ئاگادار بکەرەوە. ئەزموونەکانت و زانیارییەکانی پێشینەت سەبارەت بە کارتی پارەدان لەگەڵ هاوڕێ و خێزانەکەت یان لە ڕێگەی سۆشیال میدیاوە بەیەکەوە باس بکە. پێکەوە دەتوانین فشاری سیاسی بنیات بنێین.
بەرنامەی ئاڵوگۆڕ چییە؟
لە وەڵامی کارتی پارەدان، هەڵمەتی ئاڵوگۆڕی هاودەنگی لە زۆرێک لە شارەکاندا دروست بووە، بۆ نموونە. لە ژێر ناونیشانی “نا بۆ کارتی پارەدان” یان “نا بۆ کارتی پارەدانی جیاکاری” .
ئەمە چۆن کاردەکات:
- پەنابەران کارتی هەدیە دەکڕن، بۆ نموونە لە Rewe، DM یان Lidl (بۆ نموونە 50 یۆرۆ).
- دەیبەن بۆ خاڵی ئاڵوگۆڕکردن.
- لێرەدا ٥٠ یۆرۆ بە شێوەی کاش وەردەگرن.
- لایەنگران لە بەرامبەردا کۆدی وەرگرتنەکە وەردەگرن.
ئەم کردارانە بە شێوەیەکی کردەیی و ڕاستەوخۆ سنووردارکردنی کارتی پارەدان دەورە دەدەن – و لە هەمان کاتدا هاودەنگی بەهێزتر دەکەن.
ڕێکخراوی Seebrücke پشتگیری لەم کردارانە دەکات و تێڕوانینێکی گشتی لە گروپە چالاکەکانی ئاڵوگۆڕکردن و زانیاری زیاتر لە ماڵپەڕەکەیدا پێشکەش دەکات:
➔ زانیاری زیاتر دەربارەی کردارەکانی ئاڵوگۆڕکردن لە seebruecke.org
ئەو شارانەی کە گروپی ئاڵوگۆڕی چالاکیان هەیە (لە کانوونی دووەمی ٢٠٢٤)
ئەگەر دەتەوێت ڕێکاری یاسایی بەرامبەر کارتی پارەدان بگرێتەبەر، تکایە پەیوەندیمان پێوە بگرە لە info@penager.de